Dom Chemika: Wystawa "Józef Ignacy Kraszewski"

W sobotę 4 lutego o godzinie 17 na holu górnym Puławskiego Ośrodka Kultury "Dom Chemika" odbędzie się otwarcie wystawy biograficznej pt. "Józef Ignacy Kraszewski", poświęconej osobie tego wybitnego polskiego pisarza, publicysty, wydawcy, historyka, działacza społecznego i politycznego. Na ekspozycji znajdą się materiały prezentujące życie i twórczość J. I. Kraszewskiego, który jest autorem największej liczby wydanych książek i wierszy w historii literatury polskiej.

Wystawa została przygotowana przez Muzeum Józefa Ignacego Kraszewskiego w Romanowie i będzie prezentowana w POK do 26 lutego włącznie. Ekspozycja składa się łącznie z 25 plansz. Fotografie obiektów oraz reprodukowane zdjęcia pochodzą ze zbiorów wspomnianego Muzeum i wykonał je Tadeusz Żaczek. Organizatorem wystawy w Domu Chemika jest Danuta Brajer.

Mariusz Karolak / Dom Chemika

---

Józef Ignacy Kraszewski (ur.1812, zm.1887) należał do pokolenia romantyków i w swej twórczości podejmował wszystkie romantyczne tematy i idee – ubierając je w bardzo „nieromantyczną" formę powieści. W swej zadziwiającej ogromem twórczości objął wszystkie prądy i tendencje XIX wieku: od oświeceniowego racjonalizmu, poprzez romantyzm, do realizmu pozytywistycznego, a nawet po rysy modernistycznego zwątpienia, widoczne w „Nocach bezsennych" pisanych pod koniec życia.

Pisarz, zagościwszy na stałe w polskim życiu umysłowym w okresie niezwykle trudnym, po upadku powstania listopadowego, odegrał w nim rolę, która pozwoliła Wincentemu Dankowi określić go mianem „człowiek instytucja". Był budzicielem zainteresowań i krzewicielem wiedzy w tak wielu dziedzinach, że zamykanie go w niezbyt szczęśliwej formule „najpłodniejszy pisarz" jest dowodem niezrozumienia istoty jego dokonań. Jedynie określenie „renesansowa wszechstronność" zdaje w pełni oddawać różnorodność talentów i osiągnięć tego twórcy.

Umiejętność łączenia, przetwarzania i przekraczania różnorodnych artystycznych prądów i konwencji, zdolność oglądania świata z różnej perspektywy – także z perspektywy różnych sztuk, czyni z Kraszewskiego jedną z najciekawszych postaci naszej kultury dziewiętnastego wieku.

Pisarz wypowiadał się w tak wielu dziełach, rodzajach twórczości i w tak wielu dziedzinach, że mówienie o renesansowej wszechstronności nie jest przesadą. Jak obliczył Józef Bachórz, wielkość dokonań tego twórcy to:

— 220 powieści w 400 tomach,
— 150 opowiadań, nowel i „obrazków",
— ponad 20 dzieł dramatycznych,
— 10 tomów poetyckich,
— około 10 tomów zawierających opisy podróży,
— około 10 tomów publicystycznych z dziedziny społeczno-politycznej,
— ponad 20 tomów dzieł naukowych: z zakresu historii Polski i Litwy, dziejów historii literatury i kultury, etnografii i językoznawstwa,
— 21 przekładów z języków obcych: angielskiego, francuskiego, łaciny, niemieckiego, włoskiego,
— 42 prace edytorskie i redakcyjne, w tym redakcja między innymi „Athenaeum", „Gazety
— Codziennej /Polskiej/", „Tygodnia Politycznego",
— „niezliczona" ilość artykułów do czasopism polskich i obcych. Ta dziedzina jego twórczość ze względu na jej ogrom do dziś nie została w pełni opracowana.

W świadomości kulturowej przeciętnego czytelnika Kraszewski do dziś jest przede wszystkim powieściopisarzem, autorem powieści historycznych, które dla kilku pokoleń Polaków były podręcznikami do historii ojczystej. Jego zasługi w dziele popularyzowania wiedzy historycznej są nieocenione.

Jednak wszechstronne zainteresowania, pasje i wiedza oraz bardzo szeroki zakres działalności pozwala mówić o „fenomenie Kraszewskiego. Był on i pozostanie jednym z wielkich ludzi polskiej kultury i literatury.

Wystawa przygotowana przez Muzeum Józefa Ignacego Kraszewskiego w Romanowie jest opowieścią o życiu pisarza tak żywo związanego z naszym regionem – Lubelszczyzną.

Wszystkie prezentowane na fotografiach obiekty oraz reprodukowane zdjęcia pochodzą ze zbiorów Muzeum. Reprodukcje wykonał Tadeusz Żaczek.

Anna Czobodzińska - Przybysławska
Dyrektor Muzeum Józefa Ignacego Kraszewskiego w Romanowie