Poradnik: Przygotuj się do jazdy zimą, praktyczne wskazówki (część II)

Dzisiaj zatem garść praktycznych informacji, jak w takich warunkach bezpiecznie poruszać się samochodem.

Hamowanie przed skrzyżowaniem

W zimie nawet jezdnia wyglądająca na suchą i odśnieżoną może być niebezpieczna. Dojeżdżając do skrzyżowania musimy liczyć się z tym, że podczas hamowania trafimy na tzw. „czarny lód”, czyli asfalt pokryty cienką warstwa lodu. Dlatego w zimie hamujmy dużo wcześniej, w ten sposób, aby dotoczyć się do skrzyżowania siłą rozpędu.

Najgorszym rozwiązaniem jest późne hamowanie i wciśnięcie hamulca do oporu, bo wtedy samochód sunie siłą rozpędu, bez szansy na zatrzymanie się. Nie mamy wtedy żadnego wpływu na zachowanie auta. Jednak, jeśli nasze auto wyposażone jest w ABS – po prostu mocno wciskamy hamulec. W samochodzie bez ABS-u należy stosować hamowanie pulsacyjne, czyli szybkie naciskanie i puszczanie hamulca. Takie auta to obecnie rzadkość. ABS od kilku lat jest wyposażeniem standardowym wszystkich nowych aut.

Za tydzień napiszemy o wyprzedzaniu, omijaniu przeszkody, wyjściu z poślizgu oraz technice jazdy w zależności czy auto ma napęd przedni czy tylni. Wszystkie te rady oczywiście w odniesieniu do warunków zimowych.

Wyprzedzanie

Podczas wyprzedzania zimą, wszystkie manewry wykonujemy płynnie i spokojnie. Niewskazane są żadne nagłe ruchy kierownicą, ani naciskanie gwałtownie na pedały, ponieważ może to spowodować obrót samochodu wokół własnej osi. Musimy ostrożnie wyjechać zza wyprzedzanego pojazdu tak, aby nie zerwać przyczepności kół. Po wyprzedzeniu należy odjechać na odpowiednią odległość, aby nie spowodować zajechania drogi i delikatnie wrócić na swój pas ruchu. Trzeba też uważać na koleiny i resztki śniegu, które mogą pojawić się między pasami i spowodować poślizg.

Omijanie przeszkody

Podczas omijania przeszkody staramy się nie robić gwałtownych ruchów kierownicą i hamulcem. Hamujemy delikatnie i z wyprzedzeniem do bezpiecznej prędkości. W przypadku, gdy zostajemy zaskoczeni sytuacją na drodze, np. wyjeżdżając z zakrętu widzimy stojący na jezdni samochód, starajmy się hamować ostro, ale nie na zablokowanych kołach. W sytuacji awaryjnej, jeśli widzimy, że nie jesteśmy w stanie wyhamować, lepiej jest skręcić w przydrożną zaspę, niż uderzyć w stojący lub nadjeżdżający z przeciwka samochód. Jak się zachować, zależy od oceny sytuacji, w jakiej się znaleźliśmy, a pamiętajmy, że na decyzję mamy w najlepszym wypadku kilka sekund.

Jazda w górach

Jazda w górach zimą wymaga szczególnej uwagi. Zakręty są z reguły ciasne i wymagają znacznego zmniejszenia prędkości, szczególnie przy długich zjazdach. Górskie drogi bywają rzadziej odśnieżane. Może się okazać, że jezdnia przed nami jest szczególnie wyślizgana przez kierowców jadących przed nami i hamujących w ostatniej chwili.

Do kontrolowania prędkości w górach służy przede wszystkim silnik i skrzynia biegów. Na stromych zjazdach zdejmujemy nogę z gazu i hamujemy silnikiem. Jeśli samochód nadal się rozpędza, musimy zredukować bieg lub pomóc sobie hamulcem. Hamujemy delikatnie, bez blokowania kół. Utrata przyczepności i kontroli nad autem na krętej, spadzistej górskiej drodze może mieć bardzo poważne konsekwencje, nawet przy niewielkiej prędkości.

Trzeba opanować także technikę jazdy pod górę, ponieważ może się zdarzyć, że staniemy na wzniesieniu i nie będziemy mogli ruszyć z miejsca. Może się także zdarzyć, iż samochód zacznie staczać się do tyłu. Zwykle naciskamy wtedy odruchowo pedał hamulca, ale nie przynosi to oczekiwanych efektów. Hamulec główny działa znacznie mocniej na przednie koła, podczas gdy największa siła działa w tym wypadku na tylne koła położone niżej na stromiźnie. Jeśli czujemy, że samochód ściąga do tyłu, należy zaciągnąć hamulec ręczny i zablokować w ten sposób tylne, bardziej dociążone koła.

Wyjście z poślizgu

Podczas wpadnięcia w poślizg niekontrolowany nie należy panikować, kurczowo ściskać kierownicy lub wciskać hamulca. W takiej sytuacji puszczenie hamulca wystarcza z reguły by samochód odzyskał sterowność.

Aby wyjść z poślizgu, należy wykonać tzw. kontrę kierownicą, czyli skręcać ją w tę stronę, w którą zarzuca tył samochodu. Innymi słowy staramy się ustawić koła do zamierzonego kierunku jazdy. Delikatne dodanie gazu w tym momencie powinno spowodować, że wrócimy na właściwy tor jazdy. Jeśli samochód zacznie zarzucać w drugą stronę, robimy analogiczną kontrę w przeciwnym kierunku.

Umiejętność wykonania tego typu manewrów może nam bardzo przydać się zimą, najlepiej jednak wcześniej przećwiczyć je na pustym placu pod okiem doświadczonego instruktora, np. Polskiego Związku Motorowego.

Technika jazdy samochodami z różnym napędem

Należy także pamiętać, że sposób, w jaki będziemy prowadzić samochód zimą zależy w dużym stopniu od rodzaju napędu. Jest to rzecz, którą musimy wziąć pod uwagę przy doskonaleniu swoich umiejętności jazdy.

Samochód z napędem na oś tylną ma tendencję do zarzucania tyłem, czyli jest samochodem nadsterownym – łatwo wchodzi w zakręt, ale trudno z niego wychodzi. Z kolei samochód z przednim napędem jest podsterowny – trudno wchodzi w zakręt, natomiast łatwo z niego wychodzi, czyli ma tendencję do prostowania zakrętu.

Samochód z napędem 4x4 może być podsterowny, jak i nadsterowny – zależy to głównie od rozłożenia napędu. Jeśli więcej niż 50% przenoszone jest na przednie koła, auto jest z reguły podsterowne, a jeżeli więcej jak 50% na tylnią oś – nadsterowne.

Zachowanie samochodu zależy także od techniki prowadzenia pojazdu. Jeśli założymy, że napęd rozłożony jest 50/50 i w zakręcie będziemy dodawać „gazu”, to wystąpi tendencja do zarzucania tyłu samochodu (nadsterowność), jeśli odejmiemy gazu, samochód będzie mieć tendencję do prostowania zakrętu (podsterowność).

Poradniki powstał na podstawie materiałów z Goodyear Polska i PZM